FANDOM


Postać
Aleksander Jagiellończyk

Aleksander Jagiellonczyk
Dane
Imię i nazwisko Aleksander Jagiellończyk
Data i miejsce urodzenia 5 sierpnia 1461
Kraków
Data i miejsce śmierci 19 sierpnia 1506
Wilno
Dynastia Jagiellonowie
Tytuły Wielki Książę litewski
Król Polski
Rodzice Kazimierz IV Jagiellończyk
Elżbieta Rakuszanka
Urzędy piastowane
Urząd
Urząd Wielki Książę litewski
Okres panowania od 20 lipca 1492 do 19 sierpnia 1506
Poprzednik Kazimierz IV Jagiellończyk
Następca Zygmunt I Stary
Urząd
Urząd Król Polski
Okres panowania od 12 grudnia 1501 do 19 sierpnia 1506
Poprzednik Jan I Olbracht
Następca Zygmunt I Stary
Urząd

Aleksander Jagiellończyk (ur. 5 sierpnia 1461 w Krakowie, zm. 19 sierpnia 1506 w Wilnie) − król Polski i Wielki Książę litewski. Syn Kazimierza IV Jagiellończyka i Elżbiety Rakuszanki.

Biografia Edytuj

Aleksander Jagiellończyk urodził się 5 sierpnia 1461 roku jako jedno z czternastu dzieci Kazimierza IV Jagiellończyka i Elżbiety Rakuszanki. 7 czerwca 1492 roku zmarł jego ojciec, który był królem Polski i wielkim księciem litewskim, więc jego brat Jan I Olbracht został mianowany królem zachodniego sąsiada Litwy, a sam Aleksander został ustanowiony władcą swojej ojczyzny, tym samym kończąc unię personalną między tymi dwoma państwami.

W latach 1492-1494 toczył on wojnę z Wielkim Księstwem Moskiewskim, w wyniku której utracił Wiaźmę i kontrolę nad częścią Księstw Wierchowskich. By ułożyć pokojowe relacje między Moskwą a Litwą, Aleksander zdecydował się poślubić córkę Iwana III Srogiego, Helenę Moskiewską. Niestety zbytnio mu to nie pomogło, gdyż w latach 1500-1503 toczył z Moskwą kolejną wojnę, w wyniku której utracił część Zadnieprza, a sam konflikt zmusił go do podpisania sojuszu z mistrzem inflanckiego zakonu krzyżackiego Wolterem van Plettenbergiem. 3 października 1501 roku sejm walny w Polsce wybrał Aleksandra na następcę jego brata na polskim tronie. Do koronacji doszło w katedrze na Wawelu 12 grudnia 1501 roku. Mimo objęcia tronu w Polsce, Aleksander nie zrezygnował z władzy na Litwie, tym samym przywracając zakończoną wcześniej unię personalną.

Na początku panowania zarzucano mu, że dba bardziej o Litwę niż o Polskę, bo rzeczywiście dużo tam zrobił: rozbudował Wilno, lokował wiele miast, uporządkował litewskie sprawy skarbowe. [1] W 1503 roku wydał dwa akty: akt w Mielniku, na mocy którego zrezygnował z zasady dziedziczności tronu na Litwie oraz drugi, na mocy którego władza ustawodawcza w połączonym państwie polsko-litewskim została przekazana senatorom, której podlegać miał także król. Dwa lata później przywrócił on jednak zasadę dziedziczności tronu w swojej ojczyźnie, a także ustanowił znaną powszechnie konstytucję Nihil Novi, co w języku łacińskim oznaczało nic nowego. Na mocy tej konstytucji władza ustawodawcza przechodziła do kompetencji całego parlamentu, czyli sejmu, senatu i króla. W tym samym roku ustanowiono też kolejny ważny dokument w politycznej historii Polski i Litwy, czyli Statut Łaskiego, zbiór przywilejów szlacheckich oraz statutów kościelnych i praw miejskich.

W 1506 roku Aleksander zachorował, co wywołało u niego paraliż, więc nie mógł osobiście bronić Litwy przed kolejnym atakiem ze strony Tatarów. W tym celu wysłał oddział obronny, który pokonał najeźdźców, przypieczętowując ostatni sukces władcy. Aleksander zmarł 19 sierpnia tego samego roku na Wilnie i jest jedynym polskim królem, który w tym mieście jest pochowany.

Przypisy

  1. Encyklopedia Historia, wydawnictwo Greg, praca zbiorowa

Źródła Edytuj

  • Poczet królów i książąt polskich wydawnictwa Park.

Władcy Polski

Książęta Polan LechSamon??? • Lestek ILestek IILestek IIIPopiel IPopiel IIPiastSiemowitLestekSiemomysł
Rozbicie dzielnicowe Władysław II WygnaniecBolesław IV KędzierzawyMieszko III StaryKazimierz II SprawiedliwyMieszko III StaryKazimierz II SprawiedliwyLeszek BiałyMieszko III StaryWładysław III LaskonogiLeszek BiałyMieszko I PlątonogiLeszek Biały
Pierwsi Piastowie Mieszko IBolesław I ChrobryMieszko II LambertBezprymOttoDytrykBolesław ZapomnianyKazimierz I OdnowicielBolesław II SzczodryWładysław I HermanZbigniewBolesław III Krzywousty
Rozbicie dzielnicowe Władysław II WygnaniecBolesław IV KędzierzawyMieszko III StaryKazimierz II SprawiedliwyMieszko III StaryKazimierz II SprawiedliwyLeszek BiałyMieszko III StaryWładysław III LaskonogiLeszek BiałyMieszko I PlątonogiLeszek Biały
Piastowie Przemysł II
Przemyślidzi Wacław IIWacław III
Piastowie Władysław I ŁokietekKazimierz III Wielki
Andegawenowie Ludwik WęgierskiJadwiga Andegaweńska
Jagiellonowie Władysław II JagiełłoWładysław III WarneńczykKazimierz IV JagiellończykJan I OlbrachtAleksander JagiellończykZygmunt I StaryZygmunt II August
Królowie elekcyjni Henryk WalezyAnna JagiellonkaStefan BatoryZygmunt III WazaWładysław IV WazaJan II Kazimierz WazaMichał Korybut WiśniowieckiJan III SobieskiAugust II MocnyStanisław LeszczyńskiAugust IIIStanisław August Poniatowski
Księstwo Warszawskie Fryderyk August I
Królestwo Kongresowe Aleksander I RomanowMikołaj I Romanow

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.

Więcej z Fandomu

Losowa wiki